Πλιάτσικας-Αν θα μπορούσα τον κόσμο να άλλαζα: Ένα τραγούδι για την προστασία της φύσης

Και μια που αναφέρθηκα στο Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης θυμήθηκα ένα βίντεο σχετικό με τη ρύπανση του φυσικού περιβάλλοντος στηριγμένο στο γνωστό τραγούδι του Πλιάτσικα "Αν θα μπορούσα τον κόσμο να άλλαζα...". 
Σας το παραθέτω στη συνέχεια.
Απολαύστε το!

Εκπαιδευτικά βίντεο: Το πείραμα συμμόρφωσης του Asch

Ενα παιδί, θύμα ενδοσχολικής βίας, μιλάει με τη σιωπή του

Βίντεο κατά του ρατσισμού

 Η ανάπτυξη της ενσυναίσθησης στο πλαίσιο προγραμμάτων Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

Παραθέτω ένα αρκετά ενδιαφέρον, κατά τη γνώμη μου, δοκίμιο της κυρίας Λουκίας Λιθοξοΐδου, Δρ. Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, για την ανάπτυξη ενσυναίσθησης στα πλαίσια περιβαλλοντικών δράσεων.

Ενσυναίσθηση

Πώς θα ορίζατε την ενσυναίσθηση; Είναι η γνωστική επίγνωση της εσωτερικής κατάστασης ενός άλλου προσώπου και η αυθόρμητη συναισθηματική ανταπόκριση προς αυτό (Hoffman, 1975).

Ποιες είναι οι γνωστικές προϋποθέσεις για την ανάπτυξή της; Η ικανότητα ανάληψης ρόλων, η ανάπτυξη, δηλαδή, της προοπτικής του άλλου.

Σε ποια ηλικία αποκτιέται η ικανότητα για ενσυναισθητικές αντιδράσεις; Υπάρχει εγγενώς και αναπτύσσεται μετά τα 2 χρόνια μερικώς και μετά τα 5 χρόνια με επάρκεια.

Πώς συμβάλει στην κοινωνική ανάπτυξη; Παιδιά που κοινωνικοποιούνται με ενσυναισθητική προσέγγιση εκδηλώνουν ενδιαφέρον, παρέχουν φροντίδα και βοήθεια, αναπτύσσουν αλτρουιστική συμπεριφορά (Staub, 1971- Ianotti, 1978- Buckley et al., 1979- Feshbach, 1982- Radke Yarrow et al., 1983- Stewart & Marvin, 1984- Pearl, 1985).     

Πώς συσχετίζεται με την ηθική ανάπτυξη; Οι ενσυναισθητικές αντιδράσεις, όταν ξεκινούν νωρίς στη ζωή του ανθρώπου, μπορούν να συμβάλουν στην υιοθέτηση ηθικών αρχών αργότερα στη ζωή. Αν το παιδί ανατρέφεται με κατεύθυνση να ενδιαφέρεται για τους άλλους θα χρησιμοποιήσει τις νέες του ικανότητες για το καλό των άλλων μεγαλώνοντας θα αναζητήσει και θα κατασκευάσει αντίστοιχες ιδεολογίες (Hoffman, 1984). Η πρόκληση αισθήματος φροντίδας και ευθύνης λειτουργεί συμπληρωματικά με την ηθική κρίση, γι’ αυτό και η ικανότητά του παιδιού να ταυτίζεται συναισθηματικά με άλλους, σχετίζεται με την ευκολία υιοθέτησης από αυτό ηθικών αξιών και συμπεριφοράς (Damon, 1988).

Πώς τη συναντάμε στην Περιβαλλοντική ηθική; Peter Singer: Η θεωρία για την απελευθέρωση των ζώων: Το ερώτημα είναι «τα ζώα μπορούν να υποφέρουν;»

Οι οικοφεμινίστριες για τα άλλα ζώα (Χρήση της θεωρίας της ηθικής της φροντίδας): σημαντικότερες αξίες η φροντίδα, οι σχέσεις, η αγάπη, η υπευθυνότητα, και η εμπιστοσύνη

Και η Περιβαλλοντική Εκπαίδευση; Πώς συνδέεται; Εκπαίδευση για χάρη του περιβάλλοντος.

Διδακτικές προσεγγίσεις για την ανάπτυξη της ενσυναίσθησης

Δημιουργούμε ανοιχτή ατμόσφαιρα Παρέχουμε ενσυναισθητικά πρότυπα: Εντοπίζουμε παραδείγματα ενσυναίσθησης σε λογοτεχνικούς και τηλεοπτικούς ήρωες, αλλά και στην αληθινή ζωή, στην τάξη και το σχολείο μας.

Εξάσκηση στην αναγνώριση των συναισθημάτων του εαυτού και των άλλων:

• Συζητάμε για συναισθήματα και τα κατονομάζουμε

• Διδάσκουμε μη λεκτικές ενδείξεις

Εξάσκηση στην κατανόηση των συναισθημάτων του εαυτού και των άλλων

Συνδέουμε τα διάφορα συναισθήματα με τις διάφορες καταστάσεις

Επαγωγική συζήτηση

Η ανάλυση των συνεπειών που έχουν οι πράξεις των παιδιών για τους άλλους, καθώς και η παροχή συμβουλών για τον κατάλληλο τρόπο συμπεριφοράς σε κάθε ειδική περίπτωση βοηθούν το παιδί να συνειδητοποιεί τις συνέπειες που έχουν οι πράξεις του για τους άλλους και να κατανοήσει και να εσωτερικεύσει τους ηθικούς κανόνες.

Τονισμός ομοιοτήτων

Εντοπισμός των κοινών αναγκών μας με αυτόν που έχει ανάγκη

Η σύνδεση του «άλλου» με τον εαυτό μας είναι κρίσιμης σημασίας.

Βιωματικές εμπειρίες

Δραστηριότητες στη φύση, τέτοιες που να κινητοποιούν την προσοχή, να προκαλούν το ενδιαφέρον του παιδιού και να το διεγείρουν συναισθηματικά.

– Ο ενθουσιασμός της ανακάλυψης – αναζήτηση ομοιοτήτων

– Η αίσθηση του κοινού δεσμού ζωής με τα άλλα ζωντανά όντα γύρω μας κάνει τις πράξεις μας πιο αρμονικές με ένα φυσικό τρόπο και αναπτύσσει το ενδιαφέρον μας για τις ανάγκες και το καλό των άλλων πλασμάτων.

Ανάληψη ρόλου

Η παιδική λογοτεχνία

Η υπόδυση ρόλων

Δυνατό ερέθισμα

Τονισμός αρνητικών συναισθημάτων

Ανάληψη δράσης υπέρ του περιβάλλοντος

Ενίσχυση συμπεριφοράς

Η επιβράβευση που δέχεται το παιδί για τη φιλοπεριβαλλοντική συμπεριφορά του είναι προτιμότερο να συνδέεται με την αυτοεικόνα του και να μη συναρτάται με εξωτερικές αμοιβές.

 

   Αυτοκτονικές τάσεις  εφήβων

       Επειδή οι Απόπειρες αυτοκτονίας των εφήβων έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια, παραθέτω αυτούσιο ένα δοκίμιο που διάβασα στην Ακαδημία των Πολιτών για το θέμα. 

Απόπειρες Αυτοκτονίας σε Εφήβους - Τα Σημάδια που Δεν Πρέπει να Αγνοούνται

Υπάρχουν κάποια παιδιά, πιο ευαίσθητα, ντροπαλά και εσωστρεφή, εξίσου όμως αθώα όπως όλα τα υπόλοιπα, που ενηλικιώνονται, πριν εξαργυρώσουν την ανεμελιά της πρώτης ποίησης, που γερνούν τιθασεύοντας συναισθήματα πιο διατρητικά από όσα αντέχει η αδοκίμαστη ψυχή τους και που το μυαλό τους τυφλώνεται στην ανελέητη αντηλιά της φιλαυτίας των ενηλίκων. Υπάρχουν παιδιά, που μέμφονται τον εαυτό τους για το γκρίζο της κοινωνίας και που στο ψηφιδωτό των αναμνήσεών τους λείπει η στοργή, η τρυφερότητα, η ανάληψη ευθυνών και ο σεβασμός της ιδιαιτερότητάς τους.

Μερικά από αυτά γίνονται αργότερα χρήστες ουσιών. Άλλα χαρακτηρίζονται από εμβριθείς ειδικούς ως ελλειμματικά, παραβατικά ή με συναισθηματικές διαταραχές και μαθησιακές δυσκολίες. Κάποια αυτοκτονούν. Στα παιδιά αυτά, που δεν είναι σαν τα άλλα, η ματιά τους δέεται για ερμηνείες που δε δόθηκαν και η σκέψη μετατρέπεται σε κολαστήριο ονείρων, που λιγοψύχησαν. Ένας επιπόλαιος και αστόχαστος λόγος, κάποιο χονδροειδές αστείο, η αδιαφορία, η σφοδρότητα μιας κριτικής, η έλλειψη κατανόησης, η γνώμη των άλλων, η σκληρότητα, ο αναίτιος ανταγωνισμός στο σχολείο, αλλά ακόμα και η μοναξιά, η αποξένωση και η αυτοεκτίμηση, που χτίστηκε σε σαθρά θεμέλια, μπορεί να γίνουν αιτίες εσωτερικού θρήνου και πένθους.

Στις παιδικές τους εμμονές παρασιτεί η χαρά, που δεν κερδήθηκε όταν έπρεπε και ενεδρεύει η λάθος στιγμή, που επικύρωσε την ανυπέρβλητη ματαίωση. Απαγορευτικό και άκαμπτο υπερεγώ, αγάπη που αδιάλλακτα παζαρεύεται για να διασωθεί και φαντασία που βαλτώνει στο ανέφικτο. Το σκηνικό του δράματος έχει στηθεί αθόρυβα και οι θεατές του ανυποψίαστοι συναινούν στο απροσδόκητο κλείσιμο της αυλαίας. Τα παιδιά αυτά, που το χαμόγελό τους κέρωσε για να μοιάσει στην κούκλα, στην οποία κάποτε εκμυστηρεύθηκαν τη θλίψη τους, που η κραυγή τους δε βρήκε ήχο να εκφραστεί, αλλά θόλωσε τις νερομπογιές, με τις οποίες ζωγραφίστηκε η οδύνη, δεν μεγάλωσαν αναγκαστικά διαφορετικά από τα άλλα.

Ανατράφηκαν και αυτά στα απομεινάρια του θεσμού της οικογένειας, μυήθηκαν στην υποκουλτούρα του νεοφιλελευθερισμού και της αστικής ιδεολογίας, θήλασαν την ανημποριά και την έλλειψη φαντασίας των γονιών να προσφέρουν το αλησμόνητο, το συναρπαστικό και το μοναδικό. Εμποτίστηκαν από τις άχρηστες ληρωδίες ενός ανάπηρου εκπαιδευτικού συστήματος και χάραξαν στο θρανίο τους τα ιερογλυφικά μιας απόγνωσης, που κανείς δεν αποκρυπτογράφησε. Και μερικά βίωσαν πολύ νωρίς την κακοποίηση, την παραμέληση και τη σεξουαλική διαστροφή.

Τα σημάδια μιας επικείμενης απόπειρας αυτοκτονίας στους εφήβους είναι δύσκολο να διαβαστούν, επειδή απαιτούν υπομονή, άσβεστο ενδιαφέρον, συναισθηματική νοημοσύνη, γνώση, αλλά κυρίως τη βεβαιότητα πως κάθε παιδί είναι μοναδικό, δημιουργεί τις δικές του αξίες, που δεν μοιάζουν απαραίτητα με αυτές που τα φερέφωνα της καθεστώσας τάξης επιχειρούν να εμφωλεύσουν. Ο έφηβος δομεί μία δική του πραγματικότητα, όπου όλα εμπεριέχουν τη γοητεία και τον κίνδυνο του πρωτόγνωρου. Η εμπειρία δεν έχει αποκτηθεί και ο υποθετικός συλλογισμός, το πολύτιμο «αν», που εκτοξεύει την προσωπικότητα πέρα από το εδώ και τώρα, ανακατασκευάζει αλήθειες, δοκιμάζει εναλλακτικές και κρίνει τα αυτονόητα.

Όλα είναι υπό αίρεση. Ακόμα και ο θάνατος δεν είναι αμετάκλητος. Ο εαυτός μεταβάλλεται καθημερινά, το προσωρινό φαντάζει αιώνιο, τα συναισθήματα και οι πεποιθήσεις έχουν νόημα μόνο όταν θωπεύουν το ακραίο. Η πληθώρα των θυμικών διακυμάνσεων, η ανεξέλεγκτη υπερευαισθησία, η ροπή προς τη σύγκρουση και την αμφισβήτηση μπερδεύουν τα άτομα, που θα μπορούσαν να διακρίνουν μία επικείμενη απόπειρα αυτοκτονίας.

Γονείς, εκπαιδευτικοί, συγγενείς και φίλοι αποδίδουν τη μεταβλητότητα των συναισθημάτων στην εφηβεία και αγνοούν τον κώδικα και την ιδεοληψία της καταθλιπτικής λαίλαπας: – Απόσυρση από δραστηριότητες, που πριν έδιναν ευχαρίστηση – Σταδιακή πτώση της απόδοσης στο σχολείο και προβλήματα συμπεριφοράς – Αδιαφορία για τους φίλους και τη διασκέδαση – Απομόνωση πέρα από το συνηθισμένο – Αδυναμία προσοχής – Συχνή αναφορά στο θάνατο και ενασχόληση με λογοτεχνία ή μουσική σχετική με αυτοκτονίες – Προσπέλαση ιστοσελίδων, που περιγράφουν τρόπους αυτοχειρίας ή θανάτους – Μοίρασμα των αγαπημένων παιχνιδιών, βιβλίων, DVD κλπ σε άλλους. – Ενοχικές εκφράσεις..εγώ φταίω για όλα, οι γονείς μου θα ζούσαν καλύτερα αν δεν υπήρχα, όλοι οι καυγάδες γίνονται εξαιτίας μου, εγώ ευθύνομαι για το διαζύγιο..εμένα δεν με αγαπάει κανείς… δεν θα είμαι πια πρόβλημα… σε λίγο όλα θα τελειώσουν… κανείς δε με καταλαβαίνει… όλα είναι μάταια – Φαντασίωση της κηδείας τους και του πόνου, που θα προκαλέσει στα αγαπημένα πρόσωπα, που το πλήγωσαν. Η αυτοκτονία στους εφήβους είναι εκδίκηση. – Αδιαφορία για την εξωτερική εμφάνιση και καθαριότητα – Διαταραχές ύπνου και φαγητού – Απρόκλητη επιθετικότητα και κλάμα – Πλήξη και ατονία – Έλλειψη θετικής αντίδρασης σε επαίνους – Τάση για αυτοτιμωρία και ενέργειες που προκαλούν πόνο π.χ. τρύπημα σώματος – Παράξενες σκέψεις και εμμονές, αμφιθυμία, υστερικά γέλια, εκρήξεις θυμού – Συγγραφή σημειωμάτων αυτοκτονίας – Έντονο ενδιαφέρον για το μέσο και τα υλικά της απόπειρας – Τακτοποίηση εκκρεμοτήτων, καθάρισμα δωματίου και προσωπικών αντικειμένων – Ξαφνική ευδιαθεσία μετά από μία περίοδο κατάθλιψης – Παράπονα για πόνους, κεφαλαλγίες κλπ, που τις περισσότερες φορές δεν υφίστανται

Ο έφηβος, που έχει τα παραπάνω συμπτώματα δεν θα αποπειραθεί να αυτοκτονήσει απαραίτητα. Όμως, δεν πρέπει για κανένα λόγο να αγνοηθεί, ακόμα κι αν χρησιμοποιεί την απειλή της αυτοχειρίας του για χειριστικούς λόγους. Η παραπομπή σε ειδικό είναι επιβεβλημένη, όπως και η άμεση πρόκληση συζήτησης για τις προθέσεις του.

Οι αυτοκτονίες των εφήβων έχουν δεκαπλασιασθεί, όπως και τα κρούσματα κακομεταχείρισής τους, ενώ η παθογένεια αυξάνεται μέσω της μίμησης νοσηρών προτύπων, της αποξένωσης των γονέων και των ευδαιμονιστικών ιδανικών. Ο θάνατος οποιουδήποτε παιδιού είναι ήττα για την κοινωνία μας και ευτελισμός των αξιών της.